استان لرستان (فارسی: استان لرستان ، ایضاً نوشته شده لورستان ، لرستان ، یا لرستان ) ، یک استان از غرب ایران در کوه‌های زاگرس هست.
جمعیت لرستان در سال ۲۰۰۶ ۱،۷۱۶،۵۲۷ نفر تخمین زده شده هست.
در سال ۲۰۱۴ در منطقه ۴ قرار گرفت.


Lorestan Province (Persian: استان لرستان ‎, also written Luristan, Lurestan, or Loristan), is a province of western Iran in the Zagros Mountains. The population of Lorestan was estimated at 1,716,527 people in 2006. In 2014 it was placed in Region 4.

لرستان مساحتی مساوی با ۲۸ هزار و ۳۹۲ کیلومترمربع را در بر می گیرد. شهرهای مهم این استان خرم آباد ، ، ، ، ، ، آلشتر ، نورآباد و پل دوختر می باشند.


Lorestan covers an area of 28,392 km2. The major cities in this province are Khorramabad, Borujerd, Dorud, Aligudarz, Kuhdasht, Azna, Aleshtar, Nurabad, and Pol-e Dokhtar.

نام لرستان به معنای "سرزمین لر" هست.
به معنای وسیع تر ، آن بخش از غرب ایران همزمان با استان ایلام تشکیل شده هست و در حدود ۶۵۰ کیلومتر در یک محور شمال غربی تا جنوب شرقی از کرمانشاه تا فارس ، با پهنه ۱۵۰-۱۸۰ کیلومتر امتداد دارد. این زمین عمدتا از کوه ها تشکیل شده هست ، و دارای رشته کوه های بیشمار، بخشی از زنجیره زاگرس هست که از شمال غربی به جنوب شرقی منتهی می شود. محدوده مرکزی قله های بسیاری دارد که تقریباً به خط برف دائمی می رسند و به ۴۰۰۰ متر و اغلب می رسد. این رودخانه ها از مهمترین رودخانه های ایران مانند زاینده رود ، جاراهی ، کارون ، دیز ، ابی ، کرخه تغذیه می کند. بین دامنه های بالاتر بسیاری از دشتهای حاصلخیز و مناطق مرتفع با آبشارهای مرتفع قرار دارد


The name Lorestan means "land of the Lurs". In the wider sense it consists of that part of western Iran coinciding with the Ilam Province and extending for about 650 km on a northwest to southeast axis from Kermanshah to Fars, with a breadth of 150–۱۸۰ km. The terrain consists chiefly of mountains, with numerous ranges, part of the Zagros chain, running northwest to southeast. The central range has many summits that almost reach the line of perpetual snow, rising to 4000 m and more. It feeds the headwaters of Iran's most important rivers, such as the Zayanderud, Jarahi, Karun, Diz, Abi, Karkheh. Between the higher ranges lie many fertile plains and low hilly, well-watered districts.

فهرست

ریشه نام

لرها مردمانی می باشند که از نظر قومی جزئی از مردم کرد به‌شمار نمی‌آیند. واژهٔ کرد در دوران تاریخی بعد از حمله اعراب به ایران به معنای رمه‌گردانان و کوچ‌نشینان ایرانی‌تبار فلات ایران به کار رفته‌است و معنای قومی خاص نمی‌داده‌ هست.
در برخی از منابع، لرها و دیلمیان و بلوچان و اقوام دیگر را جز کرد شمرده‌اند؛ زیرا واژه کرد به معنای یک طرز شیوه زندگی و نه معنای زبانی بوده‌ هست.
ولی از لحاظ قومیت لرها گروهی جدا از کردها حساب می‌شوند. نام لر در متون تاریخی بعد از حمله اعراب به ایران، اولین بار در قرن ۴ هجری قمری به شکل واژه‌های اللّریه، لاریه، بلاد اللور و لوریه در متون بازمانده از آن دوران بروز می‌کند. در لغت‌نامه دهخدا آمده‌است: لر طایفه‌ای از ایرانیان چادرنشین هست.
لر یا لور نام عشیرتی هست بزرگ از عشایر کرد. گروهی از اکراد در کوه‌های میان اصفهان و خوزستان و این نواحی بدیشان شناخته آید و بلاد لر خوانند و هم لرستان و لور گویند. حمدالله مستوفی می‌گوید در زبده التواریخ آمده‌است: در ذکر مقام لران و سبب وقوع اسم لری برایشان یاد کرده شدند که وقوع اسم لر بدان قوم بوجهی گویند از آنکه در ولایت مارود دیهی هست آن را کرد می‌خوانند و درآن حدود دربندی آن را به زبان لری کوک اکر خوانند و در آن دربند موضعی هست که لر خوانند چون اساس ایشان از آن موضع خواسته ایشان را لر خوانند. وجه دوم آن هست که به زبان لری کوه پردرخت را لِر گویند و بسبب ثقالت راء کسرهٔ لام با ضمه کردند و لر گفتند و وجه سوم اینکه این طایفه از نسل شخصی‌اند که او لر نام داشته و قول اول درست‌تر می‌نماید.

جغرافیای تاریخی لرستان

تاریخ لرستان پیش از رسیدن قوم ماد ساکنان لرستان اقوامی مانند کاسی‌ها، الیپی‌ها، لولوبیان و عیلامیها، بودند. لرستان به نام بخشی از سرزمین ایران شاهد مهاجرت قبایل آریایی بوده‌ هست.
قوم ماد به غرب ایران کنونی از جمله مناطق لرستان کنونی کوچ کرده‌اند. مادها بعد از ورود به زاگرس اقوام ساکن آنجا یعنی کاسی‌ها، الیپی‌ها، لولوبیان و عیلامیها و دیگر اقوام آسیایی را در خود حل کردند و زبان ایرانی خود را در منطقه رواج جامع دادند. منطقه لرستان بعد از حمله اعراب به ایران، با نام‌های گوناگونی چون جبال، لر کوچک، پیشکوه و لرستان فیلی نیز شناخته می‌شده‌است. لرستان به معنای سکونتگاه مردم لر واژه‌ای هست که به سرزمین‌های لرنشین اطلاق می‌گردد و به معنای گستره جغرافیایی هست که مردم لر در آن سکونت دارند. با این توضیح می‌توان حدود لرستان را از دشت‌های غرب خانقین و مندلی در عراق تا دشت ارژن در استان فارس در ایران و از شمال از استان همدان، تا سواحل خلیج فارس به صورت حدودی تعیین کرد. گستره نام لرستان پیش از حکومت صفویان، سکونتگاه لرهای بختیاری، لرهای کهگیلویه و لرهای بویراحمدی را هم حاوی می‌شد. ولی بعد از حکومت صفویان سکونتگاه لرهای بختیاری را منطقه بختیاری نام‌گذاری کردند و جغرافیای نام لرستان به حدود استان لرستان و ایلام کنونی محدود شد. این منطقه نیز در حکومت قاجاریان به دو بخش پشتکوه و پیشکوه تقسیم شد. در نمودار زیر تقسیمات لرستان از ۳۰۰ هجری قمری تاکنون آورده شده‌ هست.
لرستان
لر کوچکلر بزرگ
لرستان فیلی
پیشکوهپشتکوهبختیاریبویراحمدیشولستان
استان لرستاناستان ایلامچهارمحال و بختیاری، خوزستان، اصفهان، لرستان کهگیلویه و بویراحمد، فارس، خوزستان، چهارمحال و بختیاری (لردگان) بوشهرشهرستان ممسنی
لغت‌نامه دهخدا در کنار توصیف استان لرستان به نام یکی از تقسیمات کشوری جدید، از لرستان به معنای سرزمین مکان سکونت لرها نام می‌برد: لرستان یعنی اراضی لرنشین، و آن ناحیتی هست وسیع به مغرب ایران، که از شمال محدود هست به کرمانشاه و از مشرق به کوه‌های و ملایر و از مغرب به عراق و از جنوب به خوزستان… به این ترتیب ناحیه مورد نظر حاوی نیمه غربی استان لرستان فعلی از حدود پل هرو در شرق تا مرز استان ایلام در غرب و از گاماسیاب در جنوب شهرستان نهاوند در شمال تا رود دز در شمال خوزستان در جنوب می‌شود. این منبع ایضاً تنها مرکز شهری ناحیه لرستان را ذکر کرده‌است: تنها شهر (لرستان) هست و آن قصبه‌ای هست که در حدود پنجهزار نفر جمعیت دارد و در دره تنگی واقع شده که کشکان رود از آن می‌گذرد.

اتابکان لر :

اتابکان لرستان اتابکان لرستان نام کلی دو مشهور به اتابکان لر بزرگ و اتابکان لر کوچک هست که از اواخر عصر سلجوقیان بیشتر از چهار سده بر نواحی وسیعی فرمان راندند.

شهرها و شهرستان‌ها

برابر با تقسیمات کشوری، استان لرستان ۱۱ شهرستان، ۲۹ بخش و ۸۵ دهستان دارد. استان لرستان هم‌اکنون دارای ۲۴ نقطه شهری و ۲۸۶۴ روستا دارای سکنه می‌باشد. شهرستان‌های این استان عبارت‌اند از:
  • ( )
  • ( )
  • ( بُروجـِرد مرکز شهرستان ، دومین شهر پرجمعیت استان لرستان و سی و نهمین شهر پرجمعیت ایران هست.
    این شهر در شمال دشتی حاصلخیز به نام سیلاخور قرار گرفته و قله‌های مرتفع گرّین از مجموعه رشته کوه‌های زاگرس، شمال غربی تا جنوب شرقی آن را دربر گرفته‌اند. سراب‌های دائمی متعددی که از دامنه این کوه‌ها جاری هست در اقتصاد منطقه و توسعه شهر نقش داشته‌اند. از گذشته‌های دور، دارای موقعیت ویژه ارتباطی بوده‌است و امروزه نیز قرارگیری این شهر بر سر شاهراه تهران - جنوب یکی از عوامل رونق اقتصادی آن به‌شمار می‌رود. در اواخر ساسانیان یکی از شهرهای توابع ناحیه پهله از سرزمین ماد بود. حموله وزیر محلی آل ابی دلف از حکمرانان عباسی بین سال‌های ۲۱۰ تا ۲۵۸ هجری قمری در عمران کوشید و در آن منبری برپا کرد. محمدتقی حسام‌السلطنه شاهزاده قاجار و حاکم ولایت و مضافات، در سال ۱۲۴۲ ه‍.ق حکومت ولایت لرستان و ولایت خوزستان را نیز به دست آورد و را حاکم‌نشین حکمرانی ، لرستان و خوزستان کرد. جمعیت شهر بر اساس سرشماری سال ۱۳۹۵ خورشیدی مرکز آمار ایران، ۲۳۴٬۹۹۷ نفر گزارش شده‌ هست.
    منطقه یکی از مراکز مهم گویش‌وران گویش لری ی هست و زبان گفتاری رایج در شهر زبان لری و گویش ی هست.
    به دلیل فعالیت شرکت‌های گوناگون پویانمایی رایانه‌ای در این شهر، از سال ۱۳۸۹ به نام (پایتخت انیمیشن ایران) انتخاب شده‌ هست.
    به دلیل وجود تعداد زیادی واحدهای تولیدی و صنعتی و عرضه محصولات آن‌ها در بازار داخلی و خارجی، قطب صنعتی استان لرستان محسوب می‌شود. صنایع دستی متنوعی در تولید می شوند و در سال ۱۳۹۸ سازمان میراث فرهنگی این شهر را به نام شهر ملی ورشو به ثبت رساند. )
  • ( پُلدُختَر شهری هست در جنوب استان لرستان و بر سر راه قدیم تهران - جنوب قرار داشت ولی اکنون جادهٔ تهران - جنوب از شهر به واسطهٔ آزادراه خرم زال، به جنوب وصل شده‌ هست.
    این شهر مرکز شهرستان هست.
    شهرت این شهر به خاطر وجود پل‌های باستانی و اهمیت ارتباطی آن هست.
    شهر ۱۰۰ کیلومتری جنوب باختری واقع شده‌است. )
  • چگنی
  • (نور آباد)
  • رومشکان ( )
  • ( می‌تواند به موارد زیر اشاره کند: ) (الشتر)
  • ( )
لرستان در ابتدای تقسیمات کشوری پهلوی بخشی از فرمانداری کل خوزستان و لرستان بود که خیلی زود از خوزستان جدا و با نام فرمانداری کل لرستان مستقل شد. در ابتدای تشکیل، دارای دو شهرستان در غرب و در شرق بود. در فاصله کوتاهی، از شهرستان گلپایگان جدا و سومین شهرستان استان شد. روند تشکیل شهرستان‌های جدید تا اواخر دهه ۱۳۶۰ متوقف شده بود ولی در پایان جنگ ایران و عراق، از ، و و هم از جدا و به شهرستان تبدیل شدند. در سالهای بعدالشتر و از شهرستان و همینطور از شهرستان جدا و تبدیل به شهرستان‌های مستقل شدند. شهرستان چگنی در اواخر سال ۱۳۸۶ از شهرستان جدا و مستقل شد. جدیدترین شهرستان این استان شهرستان رومشکان هست که در اواخر سال ۱۳۹۲ از شهرستان جدا و مستقل شد. مرکز این شهرستان، شهر چقابل هست.
استان لرستان هم‌اکنون دارای ۲۴ نقطه شهری هست.
بزرگترین شهرهای لرستان به ترتیب جمعیت عبارتند از: ، ، ، ، . بزرگترین شهر این استان از نظر پهنه شهری و جمعیت شهر و بزرگترین شهرستان استان شهرستان می‌باشد.

استان زاگرس :

استان زاگرس طرح پیشنهادی برای تشکیل استانی جدید در شرق استان لرستان به مرکزیت بود. این استان گاه با نامهای دیگر مانند استان بوستان، استان یا استان لرستان شرقی هم نام برده شده‌ هست.
طرح اولیه تشکیل این استان در سال ۱۳۷۵ به هنگام سفر رئیس‌جمهور وقت جمهوری اسلامی ایران، علی اکبر هاشمی رفسنجانی به از سوی نمایندگان مردم در مجلس شورای اسلامی ارائه شد. محدوده پیشنهادی برای استان زاگرس حاوی تویسرکان، شازند، خنداب و ملایر را حاوی می‌شود. پیشنهاد تشکیل استان زاگرس با یازده شهرستان انتقاداتی را دربرداشته‌است به گونه‌ای که برخی خبرگزاری‌ها مانند خبرگزاری فارس با انتشار یک خبر یکسان آن را (فتنه قومیتی) نام بردند

جمعیت

فهرست شهرهای استان لرستان بر اساس سرشماری مرکز آمار ایران، جمعیت استان لرستان در سال ۱۳۹۰ مساوی با ۱٬۷۵۴٬۲۴۳ نفر بوده‌است که ۲٫۳ درصد از جمعیت ایران را تشکیل می‌دهد. تراکم جمعیت استان لرستان در همین سال مساوی با ۶۲ نفر در هر کیلومتر مربع بوده‌ هست.
ایضاً طی پنج ساله ۱۳۸۵ تا ۱۳۹۰، متوسط نرخ رشد سالانه جمعیت استان لرستان ۰٫۴۴ درصد بوده‌ هست.
در سرشماری سال سرشماری ۱۳۸۵، جمعیت لرستان ۱٫۷۱۶٫۵۲۷ نفر گزارش شده‌بود. تعداد خانوارهای استان لرستان در سال ۱۳۹۰ مساوی با ۴۶۲٬۵۲۸ نفر بوده‌ هست.
تعداد خانوارهای لرستان در سال ۱۳۸۵ مساوی ۳۸۴٬۰۹۹ نفر بوده‌ هست.
به این ترتیب طی یک پنج ساله تعداد خانوارهای لرستانی بیشتر از ۲۰ درصد رشد کرده‌ هست.
بر اساس همین سرشماری، جمعیت شهرنشین استان لرستان در سال ۱۳۹۰ مساوی با ۱٬۰۷۵٬۹۵۱ نفر بوده‌است که نسبت به سال ۱۳۸۵ از رشدی مساوی با ۵٫۵ درصد برخوردار بوده‌ هست.
به این ترتیب ضریب شهرنشینی در استان لرستان ۶۱٫۳ درصد هست.

جغرافیا

جغرافیای لرستان استان لرستان یکی از استانهای کوهستانی در غرب ایران هست.
اغلب مناطق این استان را کوههای زاگرس پوشانده‌ هست.
آب و هوای این استان متنوع هست و تنوع آب و هوا در آن از شمال شرق به جنوب غرب کاملاً مشهود هست.
لرستان از شمال با استان‌های همدان و مرکزی، از شرق با استان اصفهان، از جنوب با خوزستان و از غرب با استان‌های کرمانشاه و ایلام همسایه هست.
ایضاً این استان از طریق باریکه‌ای در سمت جنوب شرقی دارای مرز بسیار کوتاهی با استان چهارمحال و بختیاری است. لرستان ۳۶۳٫۰۱ کیلومتر از تهران فاصله دارد.

آب و هوا :

لرستان به لحاظ اقلیم و هواشناسی یک استان چهار فصل هست و دارای آب وهوای متنوعی است، این تنوع از شمال به جنوب و از شرق به غرب کاملاً محسوس هست.
زمستان هنگامی که در شمال لرستان برف و کولاک ادامه دارد قسمت‌های جنوبی آن دارای هوایی مطبوع و بارانی هست.
اختلاف ثبت شده در شهرهای استان لرستان بین حداکثر و حداقل مطلق دما بیشتر از ۸۰ درجه سانتیگراد هست.
حداکثر دمای ثبت شده ۴۷/۴ و حداقل دمای مطلق ثبت شده ۳۵- است. استان لرستان با بارش میانگین سالانه ۵۵۰ تا ۶۰۰ میلی‌متر بعد از استانهای گیلان و مازندران سومین، استان از نظر بارندگی در کشور هست.
به‌طور کلی در استان لرستان سه ناحیه مشخص آب و هوایی دیده می‌شود:
  • سرد کوهستانی
  • معتدل مرکزی
  • گرم جنوبی

جنگل‌ها :

جنگل‌های زاگرس حدود ۱ میلیون و ۲۰۰ هزار هکتار از مساحت استان لرستان پوشیده از جنگل هست که این جنگل‌های حوزه رویشی زاگرس از با ارزش‌ترین ذخایر جنگلی جهان هست.
مهم‌ترین گونه گیاهی در جنگل‌های لرستان بلوط هست که این درختان نقش بیش از حد معمول اکولوژیستی دارند و منابع مهمی برای حفظ آب و خاک محسوب می‌شوند. جنگل‌های لرستان از سال ۱۳۸۸ دچار بیماری و خسارت شده‌اند که بخشی از این بیماری متوجه عوامل انسانی و بخشی نیز به دلیل عوامل بیولوژیکی هست و تاکنون تحقیقاتی در این زمینه انجام نشده‌ هست.
تغییر اقلیم و وجود پدیده گرد و غبار، افزایش درجه حرارت، تغییر بارش‌ها از برف به باران و عدم تعادل در پراکنش بارندگی‌ها موجب تشدید خشکسالی و نابودی بلوط لرستان شده‌ هست.
۷۰ درصد علل بیماری خشکسالی تشخیص داده شده‌ هست.

گونه‌های اندمیک :

غار ماهی کور غار ماهی کور تنها اثر طبیعی ملی استان لرستان هست.
این اثر در سال ۸۲ به نام اثر طبیعی ملی ثبت شده‌ هست.
ماهی کور یکی از گونه‌های کمیاب و اندمیک ایران هست که در دنیا گونه‌ای منحصر به فرد محسوب شده که در غاری واقع در استان لرستان زندگی می‌کند و اولین (غارماهی) حقیقی جهان هست که اولین بار ژئولوژیست دانمارکی در سال ۱۹۳۷ ضمن مسافرتی که به ایران داشت آن را کشف کرد و مطالعاتی بر روی این گونه انجام داد. این گونه تنها در استان لرستان وجود دارد و به این لحاظ از ذخایر ارزشمند ایران زمین هست.
سمندر لرستانی سمندر لرستانی یکی دیگر از گونه‌های اندمیک لرستان هست که در معرض خطر انقراض می‌باشد. اغلب در نواحی جنوبی لرستان و شمال خوزستان یافت می‌شود. این گونه سرخ در فهرست سرخ قرارداد حمایت از گونه‌های طبیعی (سایتس) قرار دارد. وزغ بی گوش نیز یک گونه انحصاری زیست‌بوم لرستان می‌باشد.

انتقال آب لرستان به قم

انتقال آب به قم پس از اجرای طرح انتقال آب از در شرق استان لرستان به قم که رسانه‌های ایران از آن با نام کلی و مبهم (طرح انتقال آب از سرشاخه‌های دز به قم) نام می‌برند، شهرستان اکنون تأمین‌کننده اصلی آب مصرفی (شرب، صنعتی، کشاورزی) شهرهای خوانسار، گلپایگان، خمین، محلات، نیم ور، سلفچگان و قم می‌باشد. به گفته فتاح وزیر وقت نیرو این آب یکی از بهترین آبهای دنیا هست.
در مجموع ظرفیت انتقال و جمع‌آوری آب در این طرح ۲۳ متر مکعب بر ثانیه هست در حالی که اغلب ترین میزان آبی که از سد کرج به تهران می‌آید ۱۱ متر مکعب بر ثانیه بوده و ظرفیت سامانه یادشده بیشتر از دو مساوی آب انتقالی از سد کرج به تهران هست.
این سامانه سالیانه ۱۸۳ میلیون متر مکعب آب به پشت سد کوچری منتقل می‌کند. ظرفیت نهایی انتقال آب در این پروژه ۵۰۰۰ لیتر در ثانیه هست.
مقدار انتقال آب برای افق سال ۱۴۱۰ به ۲۴۰ میلیون مترمکعب می‌رسد که مطالعات آن در حال انجام هست.

اعتراض‌ها و خسارت‌ها :

انتقال آب از شرق استان لرستان و شهرستان به شهرهای خوانسار، گلپایگان، خمین، محلات، نیم ور، سلفچگان و قم باعث پایین رفتن شدید سطح سفره‌های آب زیرزمینی و در نهایت خشک شدن چاه‌های آب این منطقه شده‌ هست.
بیشتر از ۶۰ حلقه چاه خشک شده و ۱۷۱ حلقه از چاه‌های منطقه نیز در آستانه خشکیدن قرار دارند، ولی تاکنون حقابه یی برای این روستاها در نظر گرفته نشده‌ هست.
این طرح درحالی برای استان‌های دیگر هدف‌گذاری شده‌است که ۸۹۲ روستای لرستان مشکل آب آشامیدنی دارند و ۶۸ هزار جمعیت روستایی این استان به وسیله تانکر آب‌رسانی می‌شوند. از سوی دیگر نام‌گذاری این طرح به نام مبهم (طرح انتقال آب از سرشاخه‌های دز به قم) و ایضاً نام‌گذاری پروژه ساخت و اجرای این طرح با نام پروژه قمرود باعث واکنش‌هایی در میان مردم استان لرستان شد تا جایی که محمد تقی توکلی نماینده شهرستان هم نسبت به نام‌گذاری این طرح اعتراض کرد و آن را مجعول خواند. خشک شدن چاه‌ها و چشمههای شهرستان علاوه بر خسارات بسیاری که به بخش کشاورزی وارد کرده‌است باعث از بین رفتن مجتمع‌های پرورش ماهی در این شهرستان شده‌ هست.
پرویز فتاح، وزیر نیروی پیشین دولت نهم مدعی شد که وی مدافع حقوق مردم هست.
این پروژه تنها پروژه ایران هست که کلنگ آن برای آنکه باعث مطالبه‌ای از سوی مردم لرستان نشود به جای مبدأ در مقصد طرح به زمین زده شده‌ هست.

مکان‌های دیدنی لرستان

قلعه فلک الافلاک پل‌دختر، متعلق به ساسانیان فهرست جای‌های دیدنی استان لرستان استان لرستان سرزمینی با آب و هوای معتدل و کوهستانی هست که بین ۴۶ درجه و۵۱ دقیقه تا ۵۰ درجه و۲۲ دقیقه عرض شمالی در کوههای زاگرس میانی واقع شده‌ هست.
اشترانکوه با ۴۱۵۰ متر ارتفاع بلندترین نقطه استان لرستان هست و پست‌ترین نقطه در جنوبی‌ترین منطقه استان واقع شده و ارتفاع آن از سطح دریا ۵۰۰ متر هست.
از دیگر کوه‌های بلند می‌توان به کوه گرین با ارتفاع ۳۷۰۰متر از سطح دریا در نام برد.

آثار باستانی و تاریخی :

ایوان جنوبی و گلدسته‌های مسجد جامع فهرست جای‌های تاریخی و فرهنگی استان لرستان لرستان جایگاه آثار باستانی و تاریخی فراوانی هست که می‌توان آن‌ها را به سه پیش از تاریخ، ایران باستان و اسلامی تقسیم کرد. یافته‌های پیش از تاریخ لرستان، اغلب حاوی نقاشی‌ها، کنده‌کاری‌های غارها، سفالینه‌ها و اشیای مفرغی هستند. به دلیل کوهستانی بودن منطقه، نخستین ساکنان در مناطق مرکزی و غربی لرستان سکونت یافتند. در این استان، بیشتر از ۲۵۰ غار و پناهگاه صخره‌ای وجود دارد که نیمی از آنان در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده‌اند. از جلمه غارهای مهم می‌توان به غارهای منقوش پیش از تاریخ هومیان یک، هومیان دو و میر ملاس و دوشه بخش چگنی ، غارهای مسکونی پیش از تاریخ دره مانند غارهای پاسنگر، قمری، کنجی، گرارجنه و یافته و غار باستانی و شگفت‌انگیز کلماکره و غار تمندر، غار شاهرود و غار بزنوید اشاره کرد پل‌ها و دژها از ‌های هخامنشیان و ساسانیان، پل‌ها و دژهای ویران شده فراوانی به جای مانده‌ هست.
پل گاومیشان، پل‌دختر، پل کشکان، پل شاپوری، پل کلهر، پل سی پله، پل معمولان و همینطور قلعه نصیر، قلعه می‌شوند، کاروانسرای چمشک وقلعه فلک الافلاک از این دسته‌اند. گورستان‌ها و تپه‌های تاریخی فراوانی در اغلب مناطق این استان وجود دارند که هنوز مورد کاوش باستان‌شناسی قرار نگرفته‌اند. فلک الافلاک یا دژ شاپورخواست قلعه‌ای تاریخی در مرکز شهر در استان لرستان هست.
فلک الافلاک با نام قلعه دوازده برجی هم شناخته می‌شود. قلعه فلک الافلاک بر فراز تپه‌ای مشرف به شهر و در نزدیکی رودخانه قرار گرفته و چشم گیرترین اثر تاریخی و گردشگری درون شهر هست.
قلعه باجول و قلعه مندیش در نیز نشان از قدمت تاریخی این منطقه دارد. از جاذبه‌های تاریخی شهر می‌توان به پل تاریخی چالانچولان اشاره کرد. پایه این پل در زمان ساسانیان پایه‌گذاری شده‌است و در زمان صفویه گسترش پیدا کرد. این پل بر روی رودخانه سزار احداث شده‌است و طول پل ۶ در ۱۲۰ متر هست که دارای ۶ طاق چشمه می‌باشد که ارتفاع طاق چشمه‌ها به بیشتر از یک متر می‌رسد. پل تاریخی چالان چولان دارای موج شکن‌هایی در قسمت شمال غربی هست.
جهت امنیت عابرین از روی پل، دو طرف پل دارای دیواره آجری به ارتفاع ۹۰ سانتی‌متر هست.
این پل به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌ هست.
این پل در ۲۰ کیلومتری شهر واقع شده‌ هست.
پل تاریخی چالان چولان مسجدها مسجدها و امامزاده‌ها نیز از مهم‌ترین آثار به جای مانده از ‌های بعد از اسلام در این منطقه می باشند که مسجد جامع، مسجد سلطانی مسجد جامع ، امامزاده پیرشمس الدین بن موسی، امامزاده جعفر ، شاهزاده احمد ، شاهزاده محمد ، امامزاده ابراهیم نورآباد، شاهزاده عبدالله، امامزاده زیدبن علی و امامزادگان ابوالوفا واقع در شهر ، امامزاده محمد بن حسن از قدیمی‌ترین و مهم‌ترین این آثار به‌شمار می‌آیند. از جمله مهم‌ترین مساجد استان لرستان می‌توان به مسجد جامع که به مسجد جمعه نیز شناخته می‌شود اشاره کرد که یکی از نخستین مسجدهای درست شده در ایران هست که در قرن دوم تا سوم هجری در شهر بنا نهاده شده‌ هست.
این مسجد در دل یکی از محله‌های تاریخی شهر با نام دودانگه واقع شده و به لحاظ معماری و قدمت، از بناهای منحصر به فرد استان لرستان و شهر است. سراسر نمایی از مسجد سلطانی

گردشگاه‌ها و دیدنی‌های طبیعی :

استان لرستان به دلیل قرارگیری در رشته کوه‌های زاگرس و وجود منابع فراوان آب دارای موقعیت مساعد از لحاظ گردشگاه‌ها و دیدنی‌های طبیعی هست.
لرستان یک استان چهار فصل و دارای آب وهوای متنوع هست و سه ناحیه مشخص آب و هوایی دارد. کوهستان‌های مرتفع، آبشارهای متعدد، دریاچه‌های طبیعی، جنگل‌های وسیع بلوط و تعدادی دشت وسیع در لرستان وجود دارند که از ظرفیت‌های این استان برای جذب گردشگر هستند. از مهمترین گردشگاه‌ها و دیدنی‌های طبیعی لرستان می‌توان به این مکان‌ها اشاره کرد: دریاچه گهر منطقه گردشگری گلدشت،
  • دریاچه گهر
  • اشترانکوه ( اُشْتُرانْ‌کوه مشهور به آلپ ایران، بلندترین نقطه استان لرستان، رشته‌کوهی در شرق استان لرستان، واقع در جنوب شرقی تا شمال غربی و یکی از بلندترین رشته‌کوه‌های زاگرس هست.
    بلندترین قله این رشته‌کوه به نام سن‌بران به ارتفاع ۴۱۵۰ متر هست و یکی از ۱۵۱۵ قله بسیار برجسته جهان به‌شمار می‌رود. این رشته‌کوه سرچشمه یکی از سرشاخه‌های اصلی رود دز به نام ماربره هست که در کوهزایی آلپی جدید ایجاد شده‌ هست.
    این کوه از جمله کوه‌های جوان می‌باشد که در حدود ۳۰ میلیون سال پیش ایجاد شده‌است. )
  • لاله‌های واژگون دالانی
  • پارک جنگلی شورآب
  • منطقه گلدشت
  • دریاچه کیو
  • مجموعه تالاب‌های
  • آبشارها

در لرستان بالغ بر ۵۰ آبشار وجود دارد که هر ساله در فصل‌های گوناگون علاقه‌مندان بسیاری را به خود جذب می‌کنند. آبشارهای شهرستان
  • آبشار عروس
  • آبشار کول جنو
  • آبشار شن
  • آبشار گل گل
  • آبشار گردو
  • آبشار مهر
  • آبشار شن اسکی
  • آبشار دره دِره
  • آبشار جَرجَر
آبشارهای شهرستان
  • آبشار آب‌سفید
  • آبشار برنجه
  • آبشار چکان
  • آبشار تیندر
  • آبشار لوچ
  • آبشار خورشید
  • آبشارهای دورک
  • آبشار وارگ
  • آبشار چونگ شنه
  • آبشار تاف
  • آبشار کیگوران
  • آبشار دره ماهی
  • آبشار مبارک‌آباد
آبشارهای شهرستان
  • آبشار افرینه
  • آبشار آبتاف
  • آبشار دره گرگ
آبشارهای شهرستان
  • آبشار نوژیان در بخش پاپی
  • آبشار سرکانه در بخش پاپی
  • آبشار وارک در بخش پاپی
  • آبشار مخمل کوه
  • آبشار بیشه در بخش پاپی
آبشارهای شهرستان
  • آبشارغسلگه
  • آبشار سویله
آبشارهای شهرستان
  • آبشار در
  • آبشار آب‌گرمه
  • آبشار تنگ عزیز آباد
  • آبشار هشوید
  • آبشار چکان
آبشارهای شهرستان
  • آبشار گلهو
دریاچه‌ها دریاچه گهر دریاچه گهر دریاچه گهر در میان رشته کوه اشترانکوه در جنوب شرقی شهرستان واقع شده‌ هست.
این دریاچه که به (نگین اشترانکوه) معروف هست یکی از زیباترین دریاچه‌های طبیعی ایران به‌شمار می‌رود و با ارتفاع ۲۳۶۰ متر از سطح دریا واقع شده‌ هست.
دسترسی به این دریاچه از طریق شهر امکان‌پذیر است. نمایی از دریاچه گهر دریاچه کیو دریاچه کیو دریاچه کیو در شمال غرب شهر قرار گرفته‌ هست.
مساحت دریاچه هفت هکتار و عمق آن بین سه تا هفت متر هست.
این دریاچه از ارزشهای توریستی درون‌شهری برخوردار بوده و ایضاً زیستگاهی مساعد برای جانوران آبزی و پرندگان بومی و مهاجر هست.
کیو در گویش لری مردمان به معنای کبود رنگ و آبی هست و دلیل بکاربرده آن آب زلال و عمیق این دریاچه هست که به رنگ آبی و نیلی دیده می‌شود. سراسرنما از دریاچه کیو در شمال شهر دریاچه شط تمی دریاچه شط تمی دریاچه تمی یکی از جاذبه‌های گردشگری هست.
دریاچه تمی یکی از زیباترین دریاچه‌های کوهستان لرستان به‌شمار می‌رود که در جنوب استان لرستان و شهرستان در منطقه‌ای کوهستانی قرار دارد. تمی در گویش محلی به مکانی صاف و هموار که در جایی بلند قرار گرفته گفته می‌شود. دریاچه خان‌آباد خان‌آباد ( ) دریاچه سد خان‌آباد یکی از جاذبه‌های می‌باشد. این دریاچه در ۵۰ کیلومتری جنوب شرقی قرار دارد که حاوی امکانات تفریحی همچون قایق تفریحی، جت اسکی و اسکان شبانه می‌باشد.

تالاب‌ها :

نمایی از تالاب ازگن از مهم‌ترین تالاب‌های لرستان می‌توان به تالاب ازگن و تالاب‌های اشاره کرد. تالاب ازگن، تالابی فصلی در شهر و در نزدیکی آبشار آب گرم قرار دارد. این تالاب فصلی بوده و از ابتدای بهار تا اواخر بهار به دلیل بارش‌ها، دارای آب می‌باشد. این تالاب یکی از دیدنی‌های شهر در بهار می‌باشد. تالاب در ۱۵ کیلومتری جنوب قرار دارد و از طریق یک جاده خاکی فرعی کنار جاده - اندیمشک قابل دسترس هست.
زندگی بسیاری از حیوانات آن منطقه به این تالاب‌ها بستگی دارد. به‌طوری‌که شکار در آن منطقه ممنوع هست.
تعداد تالاب‌های به ۱۰ عدد می‌رسد.

چشمه‌ها وسراب‌ها :

تالاب تالاب‌های استان لرستان ازجمله موارد طبیعی و اکوتوریستی در لرستان وجود چشمه هاوسراب‌های متعدد در سطح این استان هست.
این سراب‌ها و چشمه‌ها شرایط مناسبی را جهت جذب جمعیت توریستی داخل استان و خارج از استان را فراهم می‌نماید. سراب هنام و سراب کهمان در الشتر، سراب چگنی، کیو و چشمه‌های گلستان، گرداب سنگی در ، سراب جانیزه، سراب زرشکه، سراب سفید، سراب زارم، سراب کرتول، و چشمه‌های ونایی، دره خونی، هفت چشمه و اسل در و اشترینان، سراب غارتمندر و گردکانک، ماهی چال، فرسیان، گایکان، سر دره، رود آب در ، سراب چشمه و رودک در ، و چشمه فلفلی در ، اطراف برخی از این چشمه‌ها و سرابها از پوشش گیاهی نادری برخوردار بوده و در طول فصول مساعد شرایط مناسبی را جهت جذب گردشگران فراهم می‌نماید.

مردم‌شناسی

فهرست طایفه‌های لرستان جمعیت استان را طایفه‌ها و تیره‌هایی از اقوام ایرانی لر و لک تشکیل می‌دهند. مردم لرستان به گویش لری ی، لری بختیاری، لری ثلاثی، لری بالاگریوه‌ای، زبان لکی و فارسی تکلم می‌کنند. محدوده سرزمین‌های لرنشین محدود به استان لرستان نیست و در استان‌های چهارمحال و بختیاری، فارس، اصفهان، کهگیلویه و بویراحمد، بوشهر، خوزستان، همدان، مرکزی و ایلام نیز طایفه‌های گوناگون لر پراکنده‌اند.

لکی :

برخی از مردم لرستان به زبان لکی تکلم می‌کنند. از جمله شهرهایی که مردمانشان به زبان لکی تکلم می‌کنند می‌توان الشتر ( )، نورآباد ( )، فیروزآباد، ، بیرانشهر (چغلوندی) و شهرستان چگنی (بخش شاهیوند، دهستان تشکن و منطقه برآفتاب) را نام برد. این زبان به‌دلیل (وجود نداشتن یک رسم‌الخط جامع و جامع دانشگاهی و بدون اشکالات آواشناسی، آوا نگاری و زبان‌شناسی) فعلاً در دانشگاه‌ها یا مدارس تدریس نمی‌شود.

زبان و گویش در لرستان :

زبان لری توزیع جغرافیایی مناطقی که در آن‌ها به زبان لری سخن گفته می‌شود گویش‌های لُری نزدیک‌ترین گویش‌های ایرانی به زبان فارسی هستند. زبان لری همانند زبان فارسی نواده‌ای از زبان پارسی میانه هست و واژه‌های آن همانندی بسیاری با فارسی دارد. ریشه زبان‌های ایرانی لری-بختیار مانند زبان فارسی به پارسی میانه (پهلوی ساسانی) و از طریق پارسی میانه به پارسی باستان (زبان هخامنشیان) برمی‌گردد . ویژگی‌های زبان لری نشان می‌دهد که چیرگی زبان‌های ایرانی در منطقه کنونی لرستان در تاریخ باستان از سوی ناحیه پارس صورت گرفته و نه از سوی ناحیه ماد. زبان‌شناسانی دیگر لری را یک پیوستار زبانی از گویش‌های ایرانی جنوب غربی بین گونه‌های فارسی و کردی دانسته‌اند، که میان مردم لُر در غرب و جنوب غرب ایران رایج هست و خود از سه گویش جدا تشکیل می‌شود که عبارتند از گویش لری فیلی، لری بختیاری و لری جنوبی (کهگیلویه و ممسنی و بویراحمدی) و در دو سوی پیوستار با انواعی از زبان‌های کردی وفارسی شانه به شانه‌ هست.
به عبارت دقیق تر این خانواده یک دسته جدا ولی مرتبط از تعدادی زیرگروه پیوسته از ایلات و طوایف است، شناخته شده‌ترین این گروه‌ها عبارتند از فیلی یا لر کوچک و بختیاری، بویراحمد، کهگیلویه، لک و ممسنی (چهار دسته اخیر لر بزرگ را تشکیل می‌دهند). فیلی اغلب به پیشکوه و پشتکوه تقسیم می‌شود، تعدادی دسته کوچکتر دیگر هم هستند. نظرسنجی سال ۱۳۸۹ طی پژوهشی که شرکت پژوهشگران خبره پارس به سفارش شورای فرهنگ عمومی در سال ۸۹ انجام داد و براساس یک بررسی میدانی و یک جامعه آماری از میان ساکنان ۲۸۸ شهر و حدود ۱۴۰۰ روستای سراسر کشور، درصد اقوامی که در این نظر سنجی نمونه‌گیری شد در استان لرستان به قرار زیر بود: ۴٫۶ فارس (۴٫۶٪ مرد، ۴٫۲٪ زن)، ۰٫۳ ترک (۰٫۵٪ مرد)، ۰٫۵ کرد (۱٫۱٪ زن)، ۰٫۵ عرب (۰٫۵٪ مرد)، ۹۱٫۵ لُر (۹۱٫۸٪ مرد، ۹۲٫۱٪ زن)، ۰٫۳ شمالی حاوی گیلک، مازنی، تات، تالش و ترکمن (۰٫۵٪ مرد)، ۱٫۸ سایر و ۰٫۵ بدون جواب بودند.

موقعیت اقتصادی

استان لرستان به سبب داشتن کوهستانهای پهناور و مراتع بسیار، از گذشته‌های دور زیستگاه مردمی بوده که دامپروری و کشاورزی پیشه اصلی آنان بوده‌ هست.
به همین سبب ساختار طایفه‌ای در این استان از اهمیت بسیاری برخوردار بوده‌ هست.
ایلات و طوایف لرستان گستردگی زیادی دارند ولی در مجموع به دو دسته کوچ رو و ساکن تقسیم می‌شوند. طایفه‌هایی از لر بختیاری در شرق لرستان، در مناطق و ساکن می باشند یا هر ساله به این منطقه کوچ می‌کنند. مراتع فراوان و بارندگی مناسب، امکان پرورش دام و کشاورزی را در این منطقه فراهم نموده‌ هست.
از همین رو پیشه سنتی مردم لرستان دامپروری و کشاورزی بوده‌ هست.
ساکنان مناطق شهری، پیشه‌ور، بازرگان یا صنعت‌گر بوده‌اند. امروزه درصد قابل توجهی از ساکنان شهرها را کارمندان ادارات دولتی، آموزشی و نظامی تشکیل می‌دهند. دامپروری از جمله فعالیت‌های مهم مردم این استان به‌شمار می‌رود. از لحاظ صنعتی نیز استان لرستان در حال توسعه می‌باشد که می‌توان به صنایع ساختمانی، سیمان، فلزی، سرامیک، غذایی، پوشاک، صنایع دستی و شیمیائی اشاره کرد. معادن این استان حاوی سنگ تراورتن، مرمریت، فلدسپات، تالک، سنگ آهک، سرب و روی می‌باشد. بیش از چهل گونه از صنایع دستی در استان لرستان رواج دارند که مهمترین آنها عبارتند از: فرش بافی، ورشوسازی، گلیم بافی، قلمزنی روی ورشو، جاجیم بافی، خراطی چوب، نمد مالی، ساخت و قلم زنی مصنوعات ورشویی، سیاه چادر بافی، گیوه دوزی و گیوه بافی

راه‌های ارتباطی

جاده‌ها :

آزادراه ۵
اطلاعات مسیر
طول:۹۴۰ کیلومتر
موقعیت
شهرستان‌ها:پردیس، تهران، ساوه، سلفچگان، اراک، شازند، ، ، اندیمشک، شوشتر، اهواز، بندر امام خمینی
سیستم بزرگ‌راه
بزرگ‌راه‌های ایران آزادراه‌ها
آزادراه خرم‌زال بخشی از آزادراه شماره پنج در پی تأسیس وزارت طرق و شوارع در سال ۱۳۰۸ اداره طرق و شوارع خوزستان و لرستان در سال ۱۳۱۲ شروع به فعالیت کرد. در ابتدای فعالیت این وزارت حدود ۳۱۰ کیلومتر راه شوسه در محدوده استان لرستان قابل بکاربرده بود که این مقدار با تبدیل وزارت طرق و شوارع به وزارت راه به ۵۹۰ کیلومتر ارتقاء یافت. اداره کل راه و ترابری استان لرستان به‌طور مستقل در سال ۱۳۵۴ تشکیل و حوزه راه استان لرستان و خوزستان رسماً از یکدیگر جدا شدند. تا پایان سال ۱۳۸۱ طول راه‌های برون‌شهری استان لرستان عبارتند از ۱۶۷۱ کیلومتر راه آسفالت اصلی و ۱۵۳۳ کیلومتر راه آسفالت روستایی و ۲۷۵۰ کیلومتر راه شوسه روستایی. آزادراه خرم زال آزادراه خرم‌زال که با نام آزادراه - پل زال نیز شناخته می‌شود و عملیات ساخت آن از سال ۱۳۸۴ آغاز شده بود در حد فاصل دو شهر و اندیمشک به طول ۱۰۴ کیلومتر قرار گرفته‌ هست.
از جمله اهداف ساخت این آزادراه کاهش تصادفات، کاهش زمان سفر و ایضاً صرفه جویی سالانه ۴۰۰ میلیارد ریال در مصرف سوخت، کاهش ۶۰ کیلومتری طول آزاد راه نسبت به مسیر قدیمی - - اندیمشک، کاهش بار ترافیکی و افزایش شتاب مطمئن در این محور نام شده‌ هست.

فرودگاه :

اولین هواپیما در سال ۱۳۰۴ در این فرودگاه به زمین نشست. بعد از انقلاب ۱۳۵۷ هیچ‌گاه پروازهای منظمی در این فرودگاه صورت نگرفته و در برخی مواقع این فرودگاه به صورت جامع تعطیل شده‌ هست.
خطوط هوایی فعال در فرودگاه ، خط هوایی ، فرودگاه مهرآباد و خط هوایی ، فرودگاه بین‌المللی شهید هاشمی‌نژاد مشهد هست.

راه‌آهن :

راه‌آهن لرستان
به سمت راه‌آهن اراک
بیشه
سپیددشت
چمسنگر
کشور
تنگ هفت
تنگ پنج
تله زنگ
شهبازان
مازو
بالارود
گل محک
دو کوهه
اندیمشک
به سمت راه‌آهن خوزستان
راه‌آهن استان لرستان به دلیل کوهستانی بودن مسیر یکی از مناطق پراهمیت شبکه ریلی ایران هست.
مسیر ریلی استان لرستان هم‌اکنون ۲۱۵ کیلومتر هست که در طول این مسیر ۱۵ ایستگاه ایجاد شده‌ هست.
مسیر راه‌آهن لرستان دارای ۱۳۳ تونل است، ایضاً این مسیر در کنار رودخانه‌های دز و سزار می‌باشد. ساخت راه‌آهن سراسری شمال به جنوب از سال ۱۳۰۶ آغاز و در سال ۱۳۱۷ به بهره‌برداری رسید. راه‌آهن لرستان ابتدا جزء ناحیه جنوب بود و در اواخر سال ۱۳۲۴ و بعد از خروج متفقین از مناطق کوهستانی راه‌آهن جنوب بین ایستگاه‌های و اندیمشک به‌وجود آمد. انتقال اداره کل اداره کل راه‌آهن لرستان از ابتدای استقلال از بخش جنوب در شهر اندیمشک مستقر بود. در حال حاضر این اداره کل به شهر در استان لرستان منتقل شده‌ هست.
فرسودگی خطوط فرسودگی خطوط راه‌آهن منطقه لرستان همواره سبب ایجاد حوادث متعدد و مسدود شدن تنها خط ارتباط ریلی تهران به جنوب شده‌ هست.
توسعه طی طرحی که در دولت محمود احمدی‌نژاد مطرح گردیده‌است با اختصاص بودجه‌ای ۱۳۰۰۰ میلیارد ریالی راه‌آهن سراسری از شهر به شهر و شهرهای ، ، و اندیمشک وصل کند. معاون ساخت و توسعه راه‌ها و راه‌آهن وزارت راه و شهرسازی ایران شتاب ساخت در این طرح را ۱۰۰ کیلومتر در ساعت نام کرده‌ هست.

آموزش و پرورش

دبیرستان پهلوی، از مدارس اولیه ایران با طراحی اروپایی - ایرانی. نخستین مدرسه استان لرستان به سبک امروزی در سال ۱۳۱۷ هجری قمری با نام آمینه در شهر و با الگوبرداری از دارالفنون ایجاد شد. نخستین مدرسه با نام دبستان سپه در بنایی به نام خانه رحیمی دبیرستان پهلوی که در سال ۱۳۱۵ خورشیدی در محوطه سربازخانه قدیمی افتتاح شد، یکی از قدیمی‌ترین مدارس نوین ایران هست که دارای طراحی ترکیبی ایرانی - اروپایی هست.
در زمان افتتاح این مجتمع بزرگ، طبقه اول بنا، به نام دبیرستان پهلوی فعالیت یافت و طبقه دوم نیز مکان استقرار اولین اداره فرهنگ (آموزش و پرورش) غرب ایران شد که پیش تر با نام اداره معارف در سال ۱۲۹۸ شروع به کار کرده بود.

آموزش عالی

دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه آزاد اسلامی
  • دانشگاه علوم پزشکی لرستان
  • دانشگاه لرستان
  • دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات
  • دانشگاه آزاد اسلامی
  • دانشگاه آزاد اسلامی
  • دانشگاه آزاد اسلامی
  • دانشگاه آزاد اسلامی واحد
  • دانشگاه آیت‌الله ی
  • دانشگاه آزاد اسلامی
  • دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات
  • دانشگاه آزاد اسلامی
  • حوزه علمیه کمالیه
  • دانشگاه آزاد اسلامی رومشکان

رسانه‌ها

نخستین روزنامه و لرستان در قاجار و در سال ۱۳۲۷ قمری (۱۲۸۸ خورشیدی) با نام بیضاء منتشر شد. لرستان دارای بیشتر از ۱۵۶ رسانه (شامل نشریات و پایگاه‌های خبری فعال و دارای مجوز، نمایندگی خبرگزاری سراسری، نمایندگی روزنامهٔ سراسری و…) هست.
از آبان ۱۳۹۱ با صدور مجوز اولین پایگاه خبری رسمی در لرستان، مطبوعات این استان به صورت رسمی وارد فضای مجازی و برخط شدند و در سال ۱۳۹۴ رکورد تیراژ مطلب در مطبوعات لرستان شکسته شد.

شبکه افلاک :

شبکه افلاک شبکه افلاک که با نام شبکه استانی سیمای مرکز لرستان نیز شناخته می‌شود. شبکه تلویزیونی استانی متعلق به سازمان صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران هست که ویژه مردم استان لرستان برنامه پخش می‌کند. تلویزیون از سال ۱۳۵۱ با نصب تعدادی ایستگاه فرستنده تلویزیونی بخشی از شهرستان‌های لرستان تحت پوشش قرار گرفت. برنامه‌های این مرکز پیش از ایجاد شبکه استانی از سال ۱۳۶۷ با افتتاح تلویزیونی محلی استان فعالیت خود را به‌طور منسجم در مر کز آغاز نمود.

رادیو لرستان :

رادیو لرستان رادیو لرستان در سال ۱۳۳۷ آغاز به کار کرد. در آن زمان نیروی ارتش و لشکرمستقر در به وسیله بی‌سیم، هفته‌ای یک روز به مدت شصت دقیقه برنامه‌های مختلفی پخش می‌کرد. در سال ۱۳۵۱ یک فرستنده یک کیلوواتی با پخش روزانه ۹ ساعت برنامه در آغاز به کار کرد که از این مدت ۸ ساعت به تقویت شبکه سراسری رادیو و یک ساعت نیز اختصاص به پخش خبر و ترانه داشت. در سال ۱۳۵۲ در یکمین سالگرد تأسیس رادیو مرکز لرستان ساعات کار این مرکز به ۱۰ ساعت رسید که از این ده ساعت دو ساعت تولید محلی و بقیه آن تقویت شبکه بوده‌ هست.

موسیقی لرستان

شاه‌میرزا مرادی در حال نواختن سرنا موسیقی لرستان موسیقی لرستان از تنوع و پیشینه‌ای کهن برخوردار هست که به دو بخش کلی، موسیقی‌های آوازی (کلامی) و موسیقی‌های‌سازی تقسیم می‌شود. هم‌اکنون موسیقی لری در قالب ترانه به هفت بخش تقسیم می‌شود. بر اساس کاوش‌های باستان‌شناسی در مناطق لرنشین، تصویری از رقص و پایکوبی بر قطعه‌ای سفالی به دست آمده که قدمت موسیقی در این منطقه را به هزاره چهارم پیش از میلاد مسیح رقم می‌زند. ایضاً از آثار و شواهد به دست آمده در این مناطق تصاویری از آلات موسیقی دوران مانند شیپور و تنبور بر روی ظروف نقره وجود دارد که حاکی از رواج موسیقی نزد این قوم در عهد ساسانی هست.
امروزه نیز برخی از نغمه‌های باستانی در قالب مقامهای موسیقی قومی باقی مانده‌ هست.
موسیقی و ترانه‌های مردم لر بنا به عادت در میزانهای مرسوم۴/۲، ۸/۶، ۸/۷ اجرا می‌شوند. همان‌طور که مشاهده می‌شود این وزنها در موسیقی مردم کرد نیز وجود دارند. ولی نکته قابل ملاحظه در این میان نحوه اجرای تاکیدها در هر قوم هست که باعث تفاوت و ایجاد ویژگی برای هر قوم می‌گردد.

ویژگی‌های واژه: استان_لرستان


برابر ابجد: ۱۲۵۳

منابع

۱٫ استان_لرستان - ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
۲٫ استان_لرستان - برگرفته از واژه یاب
۳٫ Lorestan - Wikipedia

دریافت نسخه ورد مقاله استان_لرستان

2650